Κώδικας Δεοντολογίας

1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

1.1 Ο παρών Κώδικας Δεοντολογίας απευθύνεται σε όλα τα μέλη της Πανελλήνιας Επαγγελματικής Ένωσης Δραματοθεραπευτών και Παιγνιοθεραπευτών ( Π.Ε.Ε.Δ.Π.).
1.2 Στόχος του Κ.Δ. είναι να επισημάνει στα μέλη της Ένωσης την ευθύνη τους απέναντι στην ιδιότητα του ψυχοθεραπευτή, του επόπτη και του εκπαιδευτή καθώς και στη σχέση τους με τους θεραπευόμενους ,τους εκπαιδευόμενους, τους εποπτευόμενους, τους συναδέλφους και τους φορείς με τους οποίους συνεργάζονται.
1.3 Η συμμετοχή στην Π.Ε.Ε.Δ.Π. προϋποθέτει ότι τα μέλη της αποδέχονται και λειτουργούν σύμφωνα με τον ισχύοντα Κώδικα Δεοντολογίας.

2. Η ΦΥΣΗ ΤΗΣ ΔΡΑΜΑΤΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ – ΠΑΙΓΝΙΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ

2.1 Η Δραματοθεραπεία – Παιγνιοθεραπεία ως ψυχοθεραπευτικές προσεγγίσεις είναι δυναμικές διαδικασίες μεταξύ ενήλικα /παιδιού και θεραπευτή, στην οποία ο ενήλικας/το παιδί εξερευνούν με τους δικούς τους ρυθμούς και με τη δική τους διάταξη θέματα περασμένα και τωρινά, συνειδητά και ασυνείδητα, τα οποία επηρεάζουν τη ζωή τους στο παρόν. Ο εσωτερικός πλούτος του ενήλικα/παιδιού βοηθιέται μέσω της θεραπευτικής συμμαχίας για να επέλθει ανάπτυξη και αλλαγή.
2.2 Η Δραματοθεραπεία- Παιγνιοθεραπεία έχουν ως κεντρικό άξονα το θεραπευόμενο (ενήλικα/παιδί) . Στη θεραπευτική διαδικασία το παιχνίδι και η δράση αποτελούν το πρωταρχικό μέσο ενώ ο λόγος το δευτερεύον.
2.3 Οι ανθρώπινες αξίες, ο σεβασμός στον άνθρωπο είναι για τα μέλη της Π.Ε.Ε.Δ.Π. πρωταρχικής σημασίας. Ο τρόπος με τον οποίο τα μέλη ασκούν τη θεραπευτική, εποπτική και εκπαιδευτική πρακτική είναι σύμφωνος με τις αρχές της παρούσας δεοντολογίας.
2.4 Βασικές αρχές που διέπουν τη θεραπευτική διαδικασία είναι η εχεμύθεια και η εμπιστοσύνη καθώς και η έλλειψη οποιασδήποτε διάκρισης με κριτήριο το φύλο, το θρήσκευμα, την ιδεολογία, την καταγωγή, την εθνικότητα ή το χρώμα.

3. Η ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΔΡΑΜΑΤΟΘΕΡΑΠΕΥΤΗ-ΠΑΙΓΝΙΟΘΕΡΑΠΕΥΤΗ

3.1 Ο Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής οφείλει να έχει ολοκληρώσει τον κύκλο σπουδών του πριν την πρακτική εξάσκηση επαγγέλματος.
3.2 Ο Δραματοθεραπευτής – Παιγνιοθεραπευτής οφείλει να χρησιμοποιεί τίτλους σπουδών που ανταποκρίνονται στα πραγματικά επαγγελματικά του προσόντα.
3.3 Απαραίτητη προϋπόθεση για την εξάσκηση της ψυχοθεραπευτικής πρακτικής αποτελεί η συμπλήρωση των απαιτούμενων ωρών προσωπικής θεραπείας.
3.4 Αποτελεί παράβαση των επαγγελματικών κανόνων οι Δραματοθεραπευτές-Παιγνιοθεραπευτές να εξασκούν πρακτική χωρίς τακτική εποπτεία ή/και συμβουλευτική υποστήριξη.
3.5 Ο Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής οφείλει να συντηρεί ανοδικά την επαγγελματική του ανάπτυξη ,να παρακολουθεί τις επιστημονικές εξελίξεις του κλάδου του και να εξελίσσει τις θεραπευτικές δεξιότητές του.

4. ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟ ΑΠΟΡΡΗΤΟ

4.1 Κατά τη διάρκεια των συνεδριών πρέπει να παίρνονται όλα τα απαραίτητα μέτρα ώστε να διασφαλίζεται η ασφάλεια των παιδιών-ενηλίκων.
4.2 Ο τρόπος δουλειάς που χρειάζεται να γίνει θα πρέπει να συμφωνηθεί με τον ενδιαφερόμενο και στην περίπτωση θεραπείας με παιδίά με αυτούς που έχουν την ευθύνη του παιδιού και γενικότερα με τυχόν άλλους επαγγελματίες που βοηθούν το παιδί/ενήλικα.
4.3 Μεταγενέστερες επαναδιαπραγματεύσεις αυτών των όρων θα πρέπει να συμφωνούν προκαταβολικά πριν γίνει οποιαδήποτε αλλαγή .
4.4 Ο Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής είναι υπεύθυνος να ξεκαθαρίσει τους όρους της θεραπείας .Συγκεκριμένα, θεραπευτής και θεραπευόμενος συμφωνούν για τους όρους που θα διέπουν τη θεραπευτική σχέση, δηλαδή: την πιθανή διάρκειά της ,τη σταθερότητα των συνεδριών, το επαγγελματικό απόρρητο, τους οικονομικούς όρους, τις διαδικασίες ακύρωσης των ραντεβού καθώς κι εκείνες που θα ακολουθηθούν για τη διακοπή της θεραπείας και οποιοδήποτε άλλο σημαντικό θέμα.
4.5 Είναι σημαντικό κατά τη διάρκεια της θεραπείας με το θεραπευόμενο να προτείνεται συμβουλευτική σε άλλα πρόσωπα που τυχόν εμπλέκονται στη θεραπεία.
4.6 O Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής πρέπει να καταγράφει τις συνεδρίες σύμφωνα με τον κανονισμό του φορέα για τον οποίο δουλεύει.
4.7 O Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής πρέπει να είναι ενήμερος ότι οι καταγραφές γραμμένες σε ηλεκτρονικό υπολογιστή υπόκεινται στους κανονισμούς του Data Protection Act 1984
5. ΑΡΧΕΣ ΠΟΥ ΔΙΕΠΟΥΝ ΤΗ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΣΧΕΣΗ

5.1 Στην αρχή της ψυχοθεραπευτικής διαδικασίας ο Παιγνιοθεραπευτής-Δραματοθεραπευτής οφείλει να ενημερώνει τους θεραπευόμενους για την επακριβή του ιδιότητα και τους τίτλους σπουδών καθώς και για τους όρους του θεραπευτικού συμβολαίου(βλ. 4.4). Δεδομένου ότι η σχέση Δραματοθεραπευτή-Παιγνιοθεραπευτή με το θεραπευόμενο είναι το πρωταρχικό μέλημα, ο θεραπευτής φέρει την ευθύνη να προσαρμοστεί με τις διαδικασίες και τους νόμους των αρμόδιων τοπικών αρχών για την προστασία του θεραπευόμενου.
5.2 Ο Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής πρέπει να λαμβάνει όλα τα απαραίτητα μέτρα ώστε το παιδί-ενήλικας να μην υφίσταται φυσική ή συναισθηματική κακοποίηση κατά τη διάρκεια της θεραπείας.
5.3 Ο Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής δεν πρέπει να εκμεταλλεύεται το παιδί-ενήλικα οικονομικά, σεξουαλικά, συναισθηματικά ή με οποιονδήποτε άλλο τρόπο. Η σεξουαλική εμπλοκή με το θεραπευόμενο παραβαίνει τους κανόνες της επαγγελματικής συμπεριφοράς.
5.4 Ο θεραπευτής δεν αναλαμβάνει για ψυχοθεραπεία :
α) πρόσωπα με τα οποία συνδέεται με στενή συγγενική, φιλική, επαγγελματική, ερωτική σχέση στο παρόν ή στο παρελθόν και
β) ταυτόχρονα ,σε ατομική θεραπεία πρόσωπα που έχουν μεταξύ τους συγγένεια. Εξαιρούνται θεραπείες οικογένειας, ζεύγους, αδελφών,…..
5.5 Ο Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής οφείλει να διασφαλίζει ένα περιβάλλον στο οποίο οι θεραπευόμενοι δεν παρακολουθούνται από κανέναν άλλο παρά μόνο από το θεραπευτή τους. Παρατήρηση, βιντεοσκόπηση, μαγνητοφώνηση, φωτογράφηση συνεδρίας μπορεί να γίνει μόνο με τη σύμφωνη συγκατάθεση του θεραπευόμενου. Όσον αφορά στο παιδί τα παραπάνω γίνονται με τη συναίνεση του ίδιου και των κηδεμόνων του και πάντα σύμφωνα με το νομικό πλαίσιο της εκάστοτε χώρας και μόνο υπό ορισμένες προϋποθέσεις…
5.6 Στην περίπτωση που ο θεραπευτής συνεργάζεται με κάποιο φορέα, συνεχίζει να υπηρετεί τις αξίες που διέπουν το θεραπευτικό συμβόλαιο και τον κώδικα δεοντολογίας, ακόμα κι αν του ζητηθεί από το πλαίσιο άμεσα ή έμμεσα κάποια τροποποίηση όχι προς όφελος του θεραπευόμενου αλλά προς όφελος του πλαισίου.
5.7 Ο Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής κλείνει τη θεραπευτική διαδικασία όταν ο ίδιος ο θεραπευτής εκτιμά ότι έχει ολοκληρωθεί η θεραπεία ή όταν ο θεραπευόμενος δεν επιθυμεί πλέον να συνεχίσει. Στην περίπτωση αυτή ο θεραπευτής δέχεται την απόφαση του θεραπευόμενου αλλά έχει την υποχρέωση να τον ενημερώσει ότι χρειάζεται να συνεχίσει τη θεραπεία του ακόμη και σε άλλο πλαίσιο.

6. EΠΟΠΤΙΚΗ – ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΣΧΕΣΗ

6.1 Αποτελεί παράβαση των επαγγελματικών κανόνων οι Δραματοθεραπευτές-Παιγνιοθεραπευτές να εξασκούν πρακτική χωρίς τακτική Δραματοθεραπευτική-Παιγνιοθεραπευτική εποπτεία ή και συμβουλευτική υποστήριξη.
6.2 Ο Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής πρέπει δραστήρια να καταγράφει τα όρια της δικής του αποδοτικότητας μέσω της εποπτείας –συμβουλευτικής υποστήριξης. Ένδειξη της αποδοτικότητας του θεραπευτή είναι να αναγνωρίζει τις αδυναμίες του.
6.3 Όταν ο Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής νιώθει ή του επισημαίνεται στην εποπτεία του ότι μειώνεται η λειτουργικότητα της δουλειάς του λόγω προσωπικών ή συναισθηματικών δυσκολιών, αρρώστιας, ανικανότητας, χρήσης οινοπνεύματος ή ουσιών ή για οποιοδήποτε άλλο λόγο, δεν ασκεί το επάγγελμα του ψυχοθεραπευτή.
6.4 Η Δραματοθεραπευτική- Παιγνιοθεραπευτική εποπτεία-συμβουλευτική υποστήριξη αναφέρεται σε μια διαδικασία που παρέχει τη δυνατότητα στους Δραματοθεραπευτές-Παιγνιοθεραπευτές να συζητούν τις συνεδρίες τους τακτικά και ανάλογα με τις ανάγκες του κάθε θεραπευτή με ένα ή περισσότερα πρόσωπα που έχουν γνώση της Δραματοθεραπείας-Παιγνιοθεραπείας. Ο σκοπός της εποπτείας είναι να διασφαλίσει την αποτελεσματικότητα της σχέσης μεταξύ θεραπευτή και θεραπευόμενου.
6.5 Οι Δραματοθεραπευτές-Παιγνιοθεραπευτές που είναι υφιστάμενοι σε ανώτερους ιεραρχικά διευθυντές οφείλουν να δίνουν αξιολόγηση –αναφορά της δουλειάς τους. Ο ρόλος του επόπτη πρέπει να είναι ανεξάρτητος και ξεχωριστός από το ρόλο του ανώτερου ιεραρχικά διευθυντή. Όταν ο ιεραρχικά ανώτερος διευθυντής τυχαίνει να είναι και επόπτης του συστήματος, τότε ο Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής πρέπει να έχει τη δυνατότητα να αναζητά και ανεξάρτητη εποπτική-συμβουλευτική υποστήριξη.
6.6 Ο επόπτης αλλά και ο εκπαιδευτής οφείλει να αναγνωρίζει τη βαρύτητα της ευθύνης του ρόλου του και να αντιμετωπίζει με σεβασμό τον εποπτευόμενο-εκπαιδευόμενο και να αναγνωρίζει τις ανάγκες του. Κάθε μορφής εκμετάλλευση από την πλευρά του επόπτη-εκπαιδευτή στον εποπτευόμενο-εκπαιδευόμενο αποτελεί σοβαρή παράβαση του κώδικα δεοντολογίας.
6.7 Ο επόπτης – εκπαιδευτής οφείλει να ενημερώνει στην αρχή της συνεργασίας τον εποπτευόμενο-εκπαιδευόμενο για τους όρους του συμβολαίου που θα διέπει την εποπτική – εκπαιδευτική σχέση ( βασικές αρχές, οικονομικοί όροι, απόρρητο, τακτικότητα συναντήσεων, όρους διακοπής της συνεργασίας,….)
6.8 Οποιαδήποτε σύναψη ερωτικής σχέσης με εκπαιδευόμενο ή εποπτευόμενο κατά τη διάρκεια της συνεργασίας αποτελεί παράβαση του κώδικα δεοντολογίας.
6.9 Όταν ο εποπτευόμενος δηλώσει την επιθυμία διακοπής της συνεργασίας, ο επόπτης σέβεται την επιθυμία του αλλά οφείλει να ενημερώσει τον εποπτευόμενο ότι χρειάζεται να συνεχίσει έστω και σε άλλο πλαίσιο.

7. ΣΧΕΣΕΙΣ ΜΕ ΑΛΛΟΥΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ ΚΑΙ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ

7.1 Ο Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής δεν πρέπει να χειρίζεται την επαγγελματική του πρακτική με τρόπο που να υπονομεύει τη δημόσια εμπιστοσύνη ή τη δουλειά άλλων Δραματοθεραπευτών-Παιγνιοθεραπευτών.
7.2 Ο Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής οφείλει να συνεργάζεται με άλλες ειδικότητες διεπιστημονικά και να παραπέμπει το θεραπευόμενο σε επαγγελματία άλλης ειδικότητας ,όταν αυτό κρίνεται απαραίτητο.
7.3 Όταν νιώθει ο Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής ότι ο θεραπευόμενος θα ωφεληθεί από ψυχοθεραπευτική παρέμβαση άλλης κατεύθυνσης παραπέμπει το θεραπευόμενο.
7.4 Ο Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής δεν αναλαμβάνει θεραπευόμενο που ήδη βρίσκεται σε ψυχοθεραπευτική διαδικασία με άλλον επαγγελματία , εκτός αν υπάρχει για πολύ συγκεκριμένους λόγους και πάντα με γνώμονα το όφελος του θεραπευόμενου συμφωνία των τριών (δυο θεραπευτών και θεραπευόμενου)

8. ΕΡΕΥΝΑ-ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

8.1 Η έρευνα και οι δημοσιεύσεις, ανακοινώσεις ,ομιλίες αποτελούν ένα από τα βασικά μελήματα του θεραπευτή τόσο ως κριτήριο προσωπικής επαγγελματικής εξέλιξης όσο και για την προώθηση της προσέγγισης που υπηρετεί.
8.2 Στην έρευνα -δημοσιεύσεις-ανακοινώσεις που αναλαμβάνει ο θεραπευτής ,σε περίπτωση που αναφέρεται σε κλινικά παραδείγματα είναι απαραίτητο να υπάρχει η συγκατάθεση του θεραπευόμενου(παιδιού ή ενήλικα) και να συγκαλυφθεί η ταυτότητά του.
8.3 Αν η έρευνα διεξάγεται σε κάποιο πλαίσιο, ο θεραπευτής οφείλει να σέβεται τους κανονισμούς του πλαισίου και να κινείται σύμφωνα με τις αρχές της ηθικής και της αξιοπιστίας που διέπουν την έρευνα σε διεθνές επίπεδο.
8.4 Όταν ο Δραματοθεραπευτής-Παιγνιοθεραπευτής έχει χρησιμοποιήσει ή έχει επηρεαστεί από τη δουλειά συναδέλφου, οφείλει να το αναγνωρίζει κι όταν προβαίνει σε προφορικές ή γραπτές ανακοινώσεις, να αναφέρεται στο όνομα του στη βιβλιογραφία σύμφωνα με τον κώδικα περί πνευματικής ιδιοκτησίας.
8.5 Σε περίπτωση που κάποιο μέλος της ένωσης θίγεται σχετικά με θέματα πνευματικής ιδιοκτησίας δικαιούται να ζητήσει την παρέμβαση της ΠΕΕΔΠ.
9.ΠΑΡΑΒΙΑΣΗ ΤΟΥ ΚΩΔΙΚΑ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ

Για τη διαφύλαξη του Κώδικα και της ορθής επαγγελματικής πρακτικής από τα μέλη της ΠΕΕΔΠ το Διοικητικό Συμβούλιο οφείλει να ορίσει ή να διενεργήσει εκλογές για τη σύσταση επιτροπής δεοντολογίας. Η επιτροπή θα είναι τριμελής και θα φροντίζει για την τήρηση του Κώδικα. Σε περίπτωση παραβιάσεων των όρων του Κώδικα είναι υπεύθυνη για τη διαχείριση της κατάστασης και δύναται να προτείνει και τη διαγραφή μέλους (σε περίπτωση σοβαρής ηθικής παραβίασης).

Η σύνταξη του Κώδικα δεοντολογίας ολοκληρώθηκε από το ΔΣ της ΠΕΕΔΠ τον Νοέμβριο του 2011 και ψηφίστηκε στη Γενική Συνέλευση 1